Ngày 23 tháng Chạp, gần như nhà nào cũng thắp hương tiễn Táo quân về trời, mở màn cho chuỗi việc chuẩn bị Tết. Dưới đây là văn khấn ông Công ông Táo đọc trước bàn thờ, kèm lịch cúng năm 2027, giờ đẹp trong ngày, mâm lễ cần sắm và cách thả cá chép sao cho gọn gàng, giữ được nét đẹp của tục lệ.
Năm 2027 cúng ông Công ông Táo ngày nào?
Ngày 23 tháng Chạp năm Bính Ngọ rơi vào thứ Bảy, 30/1/2027, ngày Kỷ Dậu. Tết Đinh Mùi là thứ Bảy 6/2/2027, nên từ ngày tiễn Táo đến mùng 1 chỉ còn đúng một tuần.
Theo lệ, lễ nên xong trước 12 giờ trưa ngày 23, vì dân gian tin Táo quân cưỡi cá chép lên chầu trời vào giờ Ngọ. Nhà bận có thể cúng sớm từ ngày 21 hoặc 22, nhưng không nên để qua ngày 23.
| Ngày | Dương lịch | Giờ hoàng đạo phù hợp |
|---|---|---|
| 21 tháng Chạp (Đinh Mùi) | Thứ Năm 28/1/2027 | Dần (3h–5h), Mão (5h–7h), Tỵ (9h–11h), Thân (15h–17h) |
| 22 tháng Chạp (Mậu Thân) | Thứ Sáu 29/1/2027 | Thìn (7h–9h), Tỵ (9h–11h), Mùi (13h–15h) |
| 23 tháng Chạp (Kỷ Dậu) | Thứ Bảy 30/1/2027 | Mão (5h–7h), Ngọ (11h–12h, trước trưa) |
Ngày chính 23 có giờ Thìn, Tỵ không phải giờ hoàng đạo. Nếu muốn cúng đúng giờ tốt trong buổi sáng, quý vị chọn khoảng 5h–7h, hoặc 11h đến trước 12h trưa.
Táo quân là ai, vì sao phải tiễn về trời?
Theo truyền thuyết, Táo quân gồm hai ông một bà: ông Thổ Công coi việc trong bếp, ông Thổ Địa coi nền đất và bà Thổ Kỳ lo chợ búa, chi tiêu. Ba vị ở lại trong nhà quanh năm, ghi nhận mọi chuyện tốt xấu của gia đình.
Cứ đến 23 tháng Chạp, Táo quân lên thiên đình bẩm báo với Ngọc Hoàng, rồi trở về trước giờ giao thừa. Lễ tiễn Táo vì thế mang ý tạ ơn một năm được che chở, đồng thời mong các ngài “nói đỡ” để năm mới gia đình gặp nhiều may mắn.
Mâm cúng ông Công ông Táo gồm những gì?
Bộ mũ áo và cá chép
- Ba bộ mũ áo bằng giấy: hai mũ ông có cánh chuồn, một mũ bà không cánh, kèm áo và đôi hia.
- Cá chép sống thả trong chậu nước, thường là một hoặc ba con. Một số nơi miền Trung, miền Nam dùng ngựa giấy thay cho cá.
- Vàng mã vừa phải, không cần đốt nhiều.
Mâm lễ
Mâm mặn ở miền Bắc thường có gà luộc, xôi, canh, giò chả, nem rán và một món xào. Miền Nam hay dâng chè, xôi, bánh kẹo, trái cây; nhiều nhà miền Trung cúng thêm kẹo mè xửng để “ngọt miệng” Táo quân. Ngoài ra không thể thiếu hương, đèn, hoa tươi, trầu cau, rượu, trà và đĩa ngũ quả.
Lễ cúng đặt ở bàn thờ gia tiên hoặc trong gian bếp, tùy nếp nhà. Nhà chung cư không có bàn thờ riêng cho Táo thì dâng ngay tại bàn thờ gia tiên.
Bài văn khấn ông Công ông Táo
Đọc bài khấn sau khi đã thắp hương. Phần trong ngoặc quý vị thay bằng thông tin của gia đình.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân.
Tín chủ con là (họ tên), cùng toàn gia, ngụ tại (địa chỉ).
Hôm nay ngày 23 tháng Chạp năm Bính Ngọ, tín chủ con thành tâm sắm sửa hương hoa, phẩm vật, mũ áo, cá chép, dâng lên trước án.
Kính tiễn Táo quân lên chầu Ngọc Hoàng. Một năm qua, Táo quân đã ở bên gia đình con, coi sóc bếp lửa, giữ gìn nếp nhà.
Con cháu có điều gì sơ suất, lời ăn tiếng nói chưa phải, cúi xin Táo quân rộng lượng bỏ qua, tâu với Thiên đình điều tốt lành cho gia đình con.
Cầu xin Táo quân phù hộ cho toàn gia năm mới mạnh khỏe, bình an, làm ăn phát đạt, trên dưới hòa thuận.
Tín chủ con lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Sau khi cúng: hóa mũ áo và thả cá chép
- Đợi hương cháy gần hết thì vái tạ, rồi hóa vàng mã cùng bộ mũ áo giấy.
- Mang cá chép đi thả trong ngày, chọn ao hồ, sông có nước sạch gần nhà.
- Thả cá nhẹ nhàng sát mặt nước, không ném từ trên cầu cao xuống vì cá dễ chết.
- Đừng thả cả túi ni lông xuống nước. Mang túi về hoặc bỏ đúng chỗ rác.
- Hạ mâm cúng, chia cho cả nhà dùng.
Nhiều nơi khuyến khích thả cá vào chậu rồi nuôi tiếp, hoặc góp cá ở điểm tập kết của phường, xã để thả đúng chỗ. Lòng thành nằm ở việc tiễn Táo chu đáo, không nằm ở chỗ thả cá ở đâu.
Vài kiêng kỵ quanh ngày ông Táo
- Từ khi tiễn Táo đến giao thừa, nhiều nhà tranh thủ dọn dẹp, lau rửa bếp vì tin đây là lúc Táo vắng nhà.
- Tránh cãi vã, đổ vỡ bát đĩa trong ngày 23.
- Không cúng sau 12 giờ trưa ngày 23, vì khi đó Táo quân đã lên đường.
- Bát hương Táo không cần thay mới mỗi năm, chỉ cần rút bớt chân nhang cho gọn.
Bảy ngày sau tiễn Táo là đêm trừ tịch. Bài văn khấn giao thừa có đủ bài cúng ngoài trời và trong nhà cho Tết Đinh Mùi. Trước đó, nếu nhà vẫn giữ nếp cúng rằm tháng Mười thì xem thêm văn khấn rằm tháng 10. Những dịp cúng khác trong năm có trong mục văn khấn, lễ tết.
Cá chép trong ngày ông Táo còn gắn với chuyện “cá chép hóa rồng”. Ai tình cờ mơ thấy cá dịp cuối năm có thể đọc bài mơ thấy cá để biết dân gian luận giấc mơ ấy ra sao.
Câu hỏi thường gặp
Cúng ông Công ông Táo năm 2027 vào ngày nào?
Ngày 23 tháng Chạp năm Bính Ngọ, tức thứ Bảy 30/1/2027. Có thể cúng sớm từ ngày 21 hoặc 22 tháng Chạp (28 và 29/1/2027).
Cúng ông Táo phải xong trước mấy giờ?
Nên xong trước 12 giờ trưa ngày 23 tháng Chạp, vì theo quan niệm dân gian Táo quân lên trời vào giờ Ngọ.
Cúng ông Táo cần mấy con cá chép?
Thường là một hoặc ba con, thả trong chậu nước. Sau lễ mang thả ở ao hồ, sông sạch gần nhà.
Văn khấn ông Công ông Táo đọc mấy lần?
Chỉ cần đọc một lần sau khi thắp hương, mở đầu và kết thúc bằng ba lần niệm Nam mô A Di Đà Phật. Có thể đọc từ giấy hoặc điện thoại.
Không có bàn thờ riêng thì cúng ông Táo ở đâu?
Có thể đặt mâm cúng ở bàn thờ gia tiên hoặc ngay trong gian bếp, miễn sạch sẽ, trang nghiêm.
Bài khấn, ngày giờ trong bài tính theo lịch âm Việt Nam (múi giờ GMT+7) và phong tục dân gian, mang tính tham khảo.
