Rằm tháng Mười âm lịch là dịp cuối cùng trong năm mà nhiều gia đình Việt sửa soạn một mâm cúng tươm tất trước khi bước vào tháng Chạp. Bài này gom đủ văn khấn rằm tháng 10 cho bàn thờ gia tiên và bàn thờ thần linh, kèm ngày giờ cúng năm 2026, gợi ý mâm lễ chay hay mặn và vài điều nên tránh để buổi lễ trọn vẹn.
Rằm tháng 10 năm 2026 là ngày nào?
Theo lịch âm Việt Nam, rằm tháng Mười năm Bính Ngọ rơi vào thứ Hai, ngày 23/11/2026 (ngày Tân Sửu). Ngày 14 âm là chủ nhật 22/11/2026, thuận tiện cho những nhà đi làm muốn cúng sớm vào cuối tuần.
| Ngày cúng | Dương lịch | Ngày can chi | Giờ hoàng đạo nên chọn |
|---|---|---|---|
| 14 tháng 10 âm | Chủ nhật 22/11/2026 | Canh Tý | Mão (5h–7h), Ngọ (11h–13h), Thân (15h–17h), Dậu (17h–19h) |
| 15 tháng 10 âm (chính rằm) | Thứ Hai 23/11/2026 | Tân Sửu | Mão (5h–7h), Tỵ (9h–11h), Thân (15h–17h), Tuất (19h–21h) |
Dân gian vẫn quan niệm cúng rằm nên làm trước hoặc đúng ngày rằm, không để qua ngày 16. Nếu bận, quý vị có thể cúng từ ngày 14, miễn lòng thành và mâm lễ sạch sẽ là được. Năm sau, rằm tháng Mười năm Đinh Mùi rơi vào thứ Sáu 12/11/2027.
Ý nghĩa rằm tháng Mười: Tết Hạ Nguyên và Tết cơm mới
Trong năm có ba ngày rằm lớn gọi là Tam Nguyên: Thượng Nguyên (rằm tháng Giêng), Trung Nguyên (rằm tháng Bảy) và Hạ Nguyên là rằm tháng Mười. Theo tín ngưỡng dân gian chịu ảnh hưởng Đạo giáo, đây là ngày Thủy quan giải ách, tức vị thần coi việc gỡ bỏ điều không may cho con người.
Với nhà nông, tháng Mười cũng là lúc vừa gặt xong vụ mùa. Nhiều vùng miền Bắc gọi đây là Tết cơm mới hay Tết Trùng Thập: lấy gạo mới nấu xôi, nấu cơm dâng tổ tiên trước rồi cả nhà mới ăn. Bởi vậy mâm cúng rằm tháng Mười thường có món làm từ gạo nếp, gạo tẻ vụ mới.
Ngày nay ít nhà còn làm ruộng, nhưng tục cúng rằm tháng Mười vẫn giữ nguyên tinh thần: tạ ơn tổ tiên, thần linh đã che chở một năm làm ăn, và cầu cho những tháng cuối năm êm ấm.
Cách sắm mâm cúng rằm tháng 10
Không có quy định bắt buộc phải cúng bao nhiêu món. Quý vị chọn mâm chay hay mâm mặn tùy nếp nhà, quan trọng là đồ cúng tươi, sạch và bày gọn gàng.
Lễ vật cơ bản nhà nào cũng nên có
- Hương (nhang), đèn hoặc nến, một chén nước sạch
- Hoa tươi: hoa cúc, hoa huệ, hoa sen, hoa hồng (tránh hoa giả, hoa đã héo)
- Mâm ngũ quả theo mùa, như bưởi, quýt, chuối, hồng, thanh long
- Trầu cau, rượu trắng, trà
- Xôi hoặc bánh làm từ gạo mới nếu có, giữ đúng ý nghĩa Tết cơm mới
Mâm cỗ mặn cúng gia tiên
Mâm mặn quen thuộc ở miền Bắc gồm gà luộc, xôi gấc hoặc xôi đỗ, canh măng hay canh bóng, giò chả, nem rán, món xào và đĩa dưa góp. Ở miền Nam, mâm thường có thịt kho, canh khổ qua, chả giò, gỏi và bánh ít. Không cần đủ hết, chọn bốn đến sáu món nhà quen nấu là trọn lễ.
Mâm cúng chay
Nếu nhà theo đạo Phật hoặc muốn ăn chay ngày rằm, mâm chay có thể gồm xôi, chè, đậu hũ sốt cà, canh rau củ, nấm xào, rau luộc và đĩa trái cây. Bàn thờ Phật (nếu có) chỉ dâng đồ chay, hương hoa, trái cây, không đặt đồ mặn hay vàng mã.
Văn khấn rằm tháng 10 cúng gia tiên
Bài văn khấn rằm tháng 10 dưới đây dùng khi thắp hương trước bàn thờ tổ tiên trong nhà. Phần trong ngoặc là chỗ quý vị điền thông tin của gia đình mình.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
Con kính lạy Hoàng thiên Hậu thổ, chư vị Tôn thần.
Con kính lạy các cụ Cao Tằng Tổ Khảo, Cao Tằng Tổ Tỷ, nội ngoại tiên linh họ (…).
Hôm nay là ngày rằm tháng Mười năm Bính Ngọ, nhằm ngày Tết Hạ Nguyên.
Tín chủ con là (họ tên), cùng toàn gia, ngụ tại (địa chỉ).
Nhân tiết Hạ Nguyên, gia đình con thành tâm sắm sửa hương hoa, phẩm oản, trà quả và mâm cơm mới, dâng lên trước án.
Con kính mời các cụ tổ tiên nội ngoại, các vị hương linh trong họ về đây chứng giám lòng thành, thụ hưởng lễ vật.
Cúi xin tổ tiên phù hộ cho con cháu trong nhà mạnh khỏe, bình an, làm ăn thuận lợi, học hành tiến tới, gia đạo êm ấm những tháng cuối năm.
Chúng con lễ bạc tâm thành, cúi xin chứng giám.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Bài cúng rằm tháng 10 cho thần linh, Thổ công
Nhà có bàn thờ thần linh (Thổ công, Thổ địa, Thần Tài) thì khấn bài này trước, rồi mới khấn gia tiên. Nhiều nhà chỉ có một bàn thờ chung, khi đó đọc lần lượt cả hai bài tại cùng một chỗ.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Con lạy chín phương Trời, mười phương chư Phật, chư Phật mười phương.
Con kính lạy Hoàng thiên Hậu thổ, chư vị Tôn thần.
Con kính lạy ngài Đông Trù Tư mệnh Táo phủ Thần quân, ngài Bản gia Thổ địa Long mạch Tôn thần, các ngài Ngũ phương, Ngũ thổ, Phúc đức Chính thần.
Tín chủ con là (họ tên), ngụ tại (địa chỉ).
Hôm nay ngày rằm tháng Mười năm Bính Ngọ, tín chủ con thành tâm sửa biện hương hoa lễ vật, kính dâng trước án.
Cúi xin chư vị Tôn thần giáng lâm chứng giám, che chở cho gia đình con được bình an, xua đi điều xui rủi, công việc hanh thông, tài lộc dồi dào.
Tín chủ con lòng thành kính lễ, cúi xin chứng giám.
Nam mô A Di Đà Phật! (3 lần)
Đọc xong văn khấn rằm tháng 10, đợi hương cháy chừng hai phần ba thì vái tạ, hóa vàng (nếu có) rồi hạ lễ. Đồ cúng nên dùng trong ngày, chia cho cả nhà cùng ăn để lấy lộc.
Thứ tự cúng và những điều nên tránh
- Dọn dẹp, lau bàn thờ từ hôm trước. Thay nước, thay hoa, cắt chân nhang nếu bát hương đầy.
- Bày lễ: hoa bên phải, trái cây bên trái (nhìn từ ngoài vào), mâm cơm đặt giữa.
- Thắp đèn rồi thắp hương, số nén lẻ (1, 3 hoặc 5 nén).
- Khấn thần linh trước, khấn gia tiên sau. Đọc chậm, rõ ràng, không cần to.
- Chờ hương tàn khoảng hai phần ba thì vái tạ và hạ lễ.
- Không cúng hoa giả, trái cây giả, đồ ăn đã ôi thiu hoặc đã có người ăn trước.
- Không để chó mèo lại gần mâm cúng khi đang thắp hương.
- Người khấn nên mặc đồ gọn gàng, kín đáo. Không cãi vã, nói tục trong lúc làm lễ.
- Rằm tháng Mười không có tục cúng cô hồn như rằm tháng Bảy, nên không cần bày mâm cháo, gạo muối ngoài sân.
Rằm tháng Mười cũng gần với mùa cưới hỏi cuối năm. Nếu nhà đang tính chuyện vui, quý vị có thể tham khảo danh sách ngày cưới đẹp 2026–2027; trong đó chính ngày 23/11/2026 cũng là một ngày tốt. Nhiều người sau lễ rằm còn mơ thấy ông bà, cha mẹ đã khuất, bài mơ thấy người thân đã mất giải thích những giấc mơ ấy theo quan niệm dân gian.
Sau rằm tháng Mười, dịp cúng lớn tiếp theo là tiễn Táo quân ngày 23 tháng Chạp. Bài văn khấn ông Công ông Táo có sẵn ngày giờ cúng năm 2027. Các bài khấn khác theo từng dịp nằm trong chuyên mục văn khấn, lễ tết.
Câu hỏi thường gặp
Rằm tháng 10 năm 2026 là ngày bao nhiêu dương lịch?
Rằm tháng Mười năm Bính Ngọ là thứ Hai, ngày 23/11/2026. Nếu muốn cúng sớm, ngày 14 âm là chủ nhật 22/11/2026.
Rằm tháng 10 cúng chay hay cúng mặn?
Cả hai đều được. Bàn thờ Phật chỉ dâng đồ chay. Bàn thờ gia tiên có thể cúng mâm mặn hoặc mâm chay tùy nếp nhà.
Cúng rằm tháng 10 vào giờ nào tốt?
Ngày 15/10 âm (23/11/2026) có các giờ hoàng đạo Mão (5h–7h), Tỵ (9h–11h), Thân (15h–17h), Tuất (19h–21h). Nhiều nhà chọn buổi sáng hoặc chiều tối cho tiện.
Văn khấn rằm tháng 10 có cần đọc thuộc không?
Không cần. Quý vị có thể in ra hoặc mở trên điện thoại rồi đọc chậm, rõ ràng. Điều quan trọng là lòng thành và điền đúng tên, địa chỉ gia đình.
Tết Hạ Nguyên là gì?
Tết Hạ Nguyên là tên gọi rằm tháng Mười âm lịch, ngày cuối trong ba ngày rằm lớn Tam Nguyên. Ở nhiều vùng, đây còn là Tết cơm mới sau vụ gặt.
Bài khấn và cách sắm lễ mang tính tham khảo theo phong tục dân gian; mỗi gia đình, mỗi vùng có thể có nếp cúng riêng.
